E-skierowanie: jak wygląda, gdzie leży Twój kod i co powiedzieć w rejestracji
E-skierowanie to elektroniczny dokument zapisany w systemie P1, czyli w centralnej bazie prowadzonej dla polskiej ochrony zdrowia. Nie dostajesz papieru i nie musisz niczego drukować: realizujesz je, podając w rejestracji czterocyfrowy kod dostępu i numer PESEL. Kod przychodzi e-mailem albo SMS-em, a sam dokument zobaczysz w Internetowym Koncie Pacjenta oraz w aplikacji mojeIKP.
Najkrótsza odpowiedź: dokument żyje w systemie, Ty masz do niego klucz
Najłatwiej wyobrazić to sobie tak: skierowanie nie leży w Twojej torbie, tylko w systemie, do którego mają dostęp placówki medyczne. Ty dostajesz klucz, czyli czterocyfrowy kod, i to on otwiera dokument w rejestracji.
Dlatego nie da się e-skierowania zgubić w sensie, w jakim gubi się kartkę. Nawet jeśli skasujesz wiadomość z kodem, sam dokument nadal czeka. Trzeba tylko wiedzieć, gdzie po ten kod sięgnąć, a to zajmuje chwilę.
Ta konstrukcja rozwiązuje kilka starych problemów naraz. Kartka nie zmoknie w kieszeni, nie zostanie w drugiej kurtce i nie trzeba prosić o duplikat. Zamiast tego masz dokument, którego status sprawdzisz samodzielnie, o dowolnej porze.
Skrót P1 oznacza Elektroniczną Platformę Gromadzenia, Analizy i Udostępnienia Zasobów Cyfrowych o Zdarzeniach Medycznych. W praktyce nie musisz pamiętać tej nazwy. Wystarczy wiedzieć, że w tym samym miejscu przechowywane są też e-recepty, więc mechanizm z kodem i numerem PESEL działa podobnie przy obu dokumentach.
Kod i PESEL: dwie rzeczy, które podajesz w rejestracji
Realizacja wygląda prosto. Przychodzisz do placówki, podajesz czterocyfrowy kod dostępu oraz numer PESEL, a rejestracja pobiera dokument z systemu. Nic więcej nie jest potrzebne.
Ta sama zasada obowiązuje przy zapisie telefonicznym i przez internet, o ile placówka udostępnia taką możliwość. Kod podajesz wtedy przy rezerwacji, a w dniu wizyty wystarczy dokument tożsamości.
Kod składa się z czterech cyfr i jest przypisany do konkretnego skierowania, nie do Ciebie. Jeżeli masz kilka dokumentów, każdy ma własny numer i warto przy zapisie powiedzieć, którego badania dotyczy sprawa.
Ta drobna różnica bywa źródłem zamieszania przy okienku. Pacjent podaje kod, który akurat ma pod ręką, a dotyczy on innego badania niż to, na które przyszedł. Rejestracja widzi wtedy dokument niepasujący do wizyty i sprawa zatrzymuje się na kilka minut, choć wszystko jest w porządku.
Zdarza się, że rejestracja prosi o dokument tożsamości. To normalne: numer PESEL trzeba z czymś zestawić, a poza tym część placówek weryfikuje dane przy pierwszej wizycie. Zabierz więc dowód albo paszport, nawet jeśli kod masz w telefonie.
Jeśli umawiasz się przez telefon, kod podajesz już przy rezerwacji terminu. Placówka widzi wtedy, czego dotyczy skierowanie, i od razu dobiera odpowiedni gabinet albo długość wizyty. Bywa też, że dopiero na tym etapie okazuje się, że badanie wymaga przygotowania.
Jak cała wizyta wygląda od strony punktu pobrań i pracowni, opisaliśmy w tekście o realizacji e-skierowania na badania.
Gdzie szukać kodu: skrzynka, SMS, IKP i aplikacja
Pierwsze miejsce to wiadomość, którą dostajesz po wystawieniu dokumentu. Przychodzi e-mailem albo SMS-em, zależnie od tego, jak wystawiający ma ustawione powiadomienia i jakie dane podano przy zgłoszeniu.
Drugie i najpewniejsze to Internetowe Konto Pacjenta na pacjent.gov.pl. Logujesz się profilem zaufanym, aplikacją bankową albo e-dowodem, przechodzisz do sekcji ze skierowaniami i widzisz wszystkie wystawione dokumenty razem z kodami.
Warto wiedzieć, że konto zakłada się raz, a potem służy przy każdej kolejnej sprawie. Jeśli nie masz jeszcze profilu zaufanego, najprościej potwierdzić go przez bankowość elektroniczną, bez wychodzenia z domu i bez umawiania wizyty w urzędzie.
Trzecie to aplikacja mojeIKP na telefonie. Działa na tych samych danych co serwis, a bywa wygodniejsza wtedy, gdy stoisz już w rejestracji i potrzebujesz kodu w kilka sekund.
Warto zajrzeć do IKP raz, zanim będzie potrzebne. Logowanie po raz pierwszy zajmuje kilka minut, a robienie tego w pośpiechu przy okienku nie jest przyjemne.
Przy okazji zobaczysz tam znacznie więcej niż jedno skierowanie: wystawione recepty, historię wizyt rozliczonych przez Fundusz czy wyniki części badań. Dla wielu osób to pierwszy moment, w którym rozproszona dokumentacja z kilku placówek układa się w jedno miejsce.
Jeżeli opiekujesz się bliską osobą, możesz poprosić ją o upoważnienie w IKP. Wtedy jej dokumenty widzisz na swoim koncie, co bardzo ułatwia umawianie badań za kogoś, kto sam nie korzysta z internetu.
Sytuacje, w których wersja elektroniczna jest jedyną możliwą
W części sytuacji dokument elektroniczny zastąpił papierowy całkowicie i bez niego świadczenie w ramach NFZ się nie odbędzie. Dotyczy to między innymi:
Obowiązek dotyczy formy dokumentu, nie tego, czy skierowanie w ogóle jest potrzebne. Przy świadczeniach, do których skierowanie nie było wymagane wcześniej, nic się nie zmieniło: do ginekologa, onkologa czy psychiatry nadal można zgłosić się bez niego.
wizyt w poradniach specjalistycznych,
przyjęć do szpitala na leczenie planowe,
badań kosztochłonnych, do których należą tomografia komputerowa i rezonans magnetyczny,
a także innych świadczeń, dla których przepisy przewidziały wyłącznie formę elektroniczną.
Dokument z konsultacji odpłatnej a badanie refundowane
To pytanie wraca częściej niż jakiekolwiek inne, więc odpowiemy wprost: e-skierowanie wystawione podczas konsultacji prywatnej nie uprawnia do badania finansowanego przez NFZ.
Nieporozumienie bierze się stąd, że dokument wygląda identycznie w obu przypadkach. Ten sam format, ten sam czterocyfrowy kod, ta sama widoczność w IKP. Różnica leży w tym, kto go wystawił i w jakim trybie, a tego po samym kodzie nie widać.
Jeśli więc ktoś powie Ci, że e-skierowanie z internetu jest gorsze albo nieważne, to skrót myślowy. Dokument jest ważny, tylko prowadzi do badania odpłatnego. Przy zapisie wystarczy powiedzieć wprost, że chodzi o wizytę komercyjną.
Forma dokumentu nie ma tu nic do rzeczy. Elektroniczny czy papierowy, liczy się to, w jakim trybie powstał i czy lekarz wystawiający pracuje w placówce mającej umowę z Funduszem. Konsultacja odpłatna prowadzi do badania odpłatnego.
Nie znaczy to jednak, że taki dokument jest mniej ważny. Jest pełnoprawnym skierowaniem, a pracownia wykonująca badanie odpłatnie zrealizuje go dokładnie tak samo: na kod i PESEL. Różnica dotyczy wyłącznie tego, kto płaci.
Działa to zresztą tylko w jedną stronę. Wynik badania wykonanego odpłatnie jest Twoim dokumentem i możesz zanieść go lekarzowi prowadzącemu w ramach NFZ. Opis nie traci wartości dlatego, że powstał poza systemem refundowanym, a często oszczędza całego etapu diagnostyki.
Zgubiony kod: co zrobić po kolei
Sytuacja brzmi groźniej, niż wygląda. Skasowana wiadomość nie usuwa dokumentu z systemu, więc wystarczy odzyskać sam kod.
Kolejność poniżej jest od najprostszego do najbardziej pracochłonnego. W praktyce sprawa kończy się zwykle na pierwszym punkcie.
zajrzyj do Internetowego Konta Pacjenta albo do aplikacji mojeIKP i odczytaj kod przy właściwym skierowaniu,
sprawdź folder ze spamem w skrzynce oraz archiwum wiadomości SMS,
jeśli dokumentu nie ma w IKP, skontaktuj się z lekarzem albo placówką, która go wystawiała,
gdy skierowanie widnieje jako zrealizowane, choć badanie się nie odbyło, wyjaśnij to u wystawiającego.
Jak długo taki dokument pozostaje do wykorzystania
Nie ma jednej odpowiedzi obejmującej wszystkie rodzaje skierowań, bo zasady zależą od tego, czego dokument dotyczy i w jakim trybie ma być zrealizowany. Dlatego nie podamy tu liczby dni dobrej na każdą okazję.
Najpewniejszą informację masz zawsze w IKP. Przy każdym dokumencie widnieje status: wystawione, zrealizowane albo anulowane. Pierwszy oznacza, że skierowanie czeka i da się z niego skorzystać.
Status zrealizowane bywa przy tym mylący, gdy skierowanie obejmowało kilka badań. Jeśli jedno z nich już wykonano, dokument może figurować jako wykorzystany. W takiej sytuacji zapytaj w placówce, co dokładnie zostało rozliczone, zanim złożysz wniosek o nowy dokument.
Przy badaniach laboratoryjnych sprawa wygląda inaczej niż przy pozostałych i rozpisaliśmy ją osobno w tekście o ważności skierowania na badanie krwi.
Nowe e-skierowanie z konsultacji online
Jeżeli potrzebujesz dokumentu, a nie chcesz umawiać wizyty, możesz opisać sprawę pisemnie. Konsultacja w sprawie skierowania na RTG kosztuje 69,00 zł, podobnie jak konsultacje dotyczące pozostałych badań, w tym badań laboratoryjnych. O wystawieniu dokumentu rozstrzyga lekarz.
Decyzję poznajesz zwykle w ciągu 15 minut w godzinach pracy. Kod e-skierowania przychodzi e-mailem i od razu widnieje w Internetowym Koncie Pacjenta, więc nie musisz czekać na nic więcej. Odmowa jest wynikiem oceny wniosku, więc opłata nie podlega wtedy zwrotowi.
Wniosek ocenia lekarz z prawem wykonywania zawodu. Nadzór medyczny sprawuje lek. Damian Wojno, PWZ 3211301, Okręgowa Izba Lekarska w Olsztynie. Operatorem serwisu jest MEDINOW Sp. z o.o., podmiot leczniczy wpisany do RPWDL pod numerem 000000307381.